Dictionary of Welsh Biography

HYWEL ap MAREDUDD ap CARADOG ap IESTYN - see MORGAN ap CARADOG ap IESTYN
IESTYN ap GWRGANT (fl. 1081-93), rheolwr annibynnol olaf Morgannwg Mab Gwrgant ab Ithel. Ychydig a wyddys i sicrwydd amdano. Ymddengys mai Caerdydd oedd y man y rheolai ohono, eithr nid oes wybodaeth ynghylch maint y tiroedd yr oedd yn ben arnynt; ni allsai fod yn bennaf gŵr ym Morgannwg hyd 1081, y flwyddyn y lladdwyd Caradog ap Gruffydd, a oedd yn rheoli'r dalaith honno o c. 1075 ymlaen. Yn 1080 gŵr gweddol ddinod oedd Iestyn pan oedd yn un o dystion llai
IEUAN GETHIN ap IEUAN ap LLEISION (fl. c. 1450), bardd ac uchelwr O Faglan yn Sir Forgannwg, ac un o ddisgynyddion llwyth Caradog ab Iestyn ap Gwrgant; yn ôl rhai arwyddfeirdd, e.e. Gruffudd Hiraethog yn Peniarth MS 178, i (43), priododd â merch Tomas ab Ifor Hael. Croesewid beirdd y Gogledd a Deheubarth i'w lys ym Maglan, a chafwyd mewn llawysgrifau ddau gywydd iddo gan feirdd ei gyfnod, sef un gan Ieuan Ddu ap Dafydd ab Owain, a marwnad gan Iorwerth Fynglwyd
JENKINS, JOHN DAVID (1828 - 1876), clerigwr, ieithydd, dyngarwr, ac 'Apostol gwŷr y rheilffyrdd' arall heb eu cyhoeddi; cafwyd hefyd argraffiad Cymraeg (Caerdydd, 1890) o'r gyfrol gyntaf. Dewiswyd Jenkins yn ficer Aberdâr, 7 Mawrth 1870. Bu'n weithgar yno ac, ymhlith pethau eraill, yn gefnogydd i ' Gôr Mawr Caradog.' Bu farw 9 Tachwedd 1876.
JONES, GLADYS MAY (1899 - 1960), pianydd, cyfansoddwr a chynhyrchydd rhaglenni ysgafn ar y radio Street, Casnewydd, swydd y bu ynddi am dros 30 o flynyddoedd. Enillodd ysgoloriaeth Caradog i astudio cyfansoddi a chanu piano yng Ngholeg y Brifysgol, Caerdydd; dywedodd ei hathro yno, y Dr. David Evans mai hi oedd un o'r organyddion gorau a glywsai erioed. Dangosodd hefyd fedr anarferol fel pianydd yn ystod y cyfnod hwn, a chydnabuwyd hynny yn ddiweddarach pan ddewiswyd hi yn un o gyfeilyddion
JONES, GRIFFITH RHYS (Caradog; 1834 - 1897), gof ac arweinydd cerddorol Ganwyd 21 Rhagfyr 1834 yn y Rose and Crown, Trecynon, Aberdâr. Peiriannydd oedd ei dad, John Jones, yng ngwaith haearn Llwydcoed, Aberdâr, a phrentisiwyd y mab yn of. Dysgodd gerddoriaeth yn ieuanc, a daeth yn chwaraewr medrus ar y ffidil. Yn 19 oed aeth â chôr i eisteddfod Aberafan, a chafodd wobr am ganu 'Haleliwia to the Father' (Beethoven); enw'r côr yn y gystadleuaeth oedd 'Côr Caradog,' ac
JONES, HERMAN (1915 - 1964), gweinidog (A) a bardd Ganwyd 24 Ionawr 1915, yn 12 Caradog Place, Deiniolen, Sir Gaernarfon, yn fab Hugh Edward Jones, ymgymerwr ac adeiladydd, ac Elizabeth ei wraig. Cafodd ei addysg yn ysgol y cyngor, Deiniolen, ysgol sir Brynrefail, y Coleg Normal, Bangor, a derbyniwyd ef i Goleg Bala-Bangor 29 Medi 1938. Graddiodd gydag anrhydedd yn y Gymraeg yn 1941 ac yn M.A. yn 1953. Ni orffennodd ei gwrs diwinyddol gan iddo
JONES, JOSEPH (1799 - 1871), offeiriad Catholig ddilynol penodwyd ef i gylchdaith Caernarfon eithr cyn diwedd y flwyddyn gyfundebol yr oedd wedi encilio o'r weinidogaeth. Aeth yn ôl i Ysgeifiog a'i gysylltu ei hun â chylchdaith Wesleaidd Treffynnon. Bu'n 'cadw ysgol yma a thraw', praw o'r hyn a ddywedwyd amdano, ei fod yn 'ddyn o gryn allu, ac yn fardd gwych'. 'Caradog' oedd ei enw barddol ac y mae hanes amdano'n cyfarch eisteddfod yng Nghaernarfon
JONES, THOMAS GRUFFYDD (Tafalaw Bencerdd; 1832 - 1898), cerddor Cynffig, ac oddi yno i Gwmafon. Yn 1860 ymwelodd â Gogledd Cymru, ac ymsefydlodd yn ysgrifennydd cyfrinachol i Thomas Gee, Dinbych. Yn 1863 symudodd i fyw i Aberdâr, ac agorodd argraffdy i ddwyn allan y Gwyddonydd Cerddorol. Perfformiwyd ei gantawd, ' Gwarchae Harlech,' gan ' Côr Caradog ' yn 1865. Yn 1866 ymfudodd i U.D.A., ac yn 1867 ordeiniwyd ef yn weinidog eglwys Annibynnol Slatington. Yn 1869
LEWIS, JOSEPH RHYS (Alaw Rhondda; 1860 - 1920) Ganwyd ym Mhenderyn, 15 Mehefin 1860. Oherwydd ei fod yn blentyn gwannaidd ei iechyd ni chafodd fanteision addysg fore. Dechreuodd ymddiddori mewn cerddoriaeth, a dysgodd ganu'r piano. Bu'n dilyn dosbarthiadau Joseph Parry a David Evans yng Nghaerdydd. Penodwyd ef i ganu'r organ yng nghapel Penuel, Ferndale, a Bethania, Maerdy, wedi hynny. Cyfansoddodd lawer o donau ac opera 'Caradog' a'r
LEWIS, LEWIS WILLIAM (Llew Llwyfo; 1831 - 1901), bardd, nofelydd, a newyddiadurwr yn arweinydd eisteddfodol. Ef, efallai, oedd y gwr mwyaf amryddawn yn y ganrif ddiwethaf. Bu farw 23 Mawrth 1901 yn y Rhyl, a chladdwyd ef ym mynwent Llanbeblig, Sir Gaernarfon. Bardd yr arwrgerddi oedd 'Llew Llwyfo.' Enillodd ar 'Gwenhwyfar' yn eisteddfod Merthyr Tydfil, 1859; ar 'Caradog' yn eisteddfod genedlaethol Aberdâr, 1861; 'Llewelyn' yn eisteddfod y Rhyl, 1863; 'Dafydd' yn eisteddfod
LLEISION ap MORGAN ap CARADOG ap IESTYN - see MORGAN ap CARADOG ap IESTYN

Search results

25 - 36 of 56 for "Caradog"