Dictionary of Welsh Biography

EVANS, BERIAH GWYNFE (1848 - 1927), newyddiadurwr a dramodydd ., 1916) (bu argraffiad yn Ffrangeg o'r llyfr hefyd, La Vie roman de Lloyd George); ac Owain Glyndŵr, 1911 - y ddrama hon (drama Llanberis wedi ei hail ysgrifennu, mewn rhyddiaith) a actiwyd ynglŷn â dathliadau arwisgiad tywysog Cymru yng Nghaernarfon yn 1911. Ei ddrama Caradog, a actiwyd ynglŷn ag eisteddfod genedlaethol Caernarfon yn 1906, oedd y ddrama gyntaf i gael lle mewn cysylltiad â'r eisteddfod
EVANS, DANIEL (Eos Dâr; 1846 - 1915), cerddor ' (' Tanymarian '), ac yn ddiweddarach aeth yn aelod o ' Gôr Caradog.' Dewiswyd ef yn arweinydd y Glee Society, Aberdâr, a enillodd amryw wybrwyon. Yn 1876 symudodd i'r Maerdy, Rhondda Fach, yn beiriannydd codi glo o'r lofa. Penodwyd ef yn arweinydd y canu yng nghapel Annibynnol Siloa, a rhoddodd berfformiadau o amryw gantawdau gyda'r côr. Bu'n arweinydd côr meibion Rhondda Fach hefyd. Yr oedd yn ddatganwr da
EVANS, DAVID (Dewi Dawel; 1814 - 1891), teiliwr, tafarnwr, bardd, etc. WILLIAM CARADAWC EVANS ('Gwilym Caradog '; 1848 - 1878). Mae casgliad bychan o benillion yr olaf a nodiadau ar y mesurau Cymreig o dan y teitl ' Ysgol y beirdd,' a'r dyddiad 27 Awst 1871, yn y Llyfrgell Genedlaethol. Bu farw 20 Rhagfyr 1891, a chladdwyd ef ym mynwent Llanfynydd.
EVANS, DAVID (1886 - 1968), Athro prifysgol yn yr Almaeneg ac awdur y Cyngor Prydeinig yn Aberystwyth am flynyddoedd lawer. Yr oedd yn Fedyddiwr cwbl ddigyfaddawd, ac yn aelod, diacon ac athro Ysgol Sul yn eglwys Bethel, Aberystwyth. Priododd, 30 Rhagfyr 1920, â Margaret James o Landeilo, ei thad yn Arolygydd Ysgolion Cynradd yn Sir Gaerfyrddin a'i mam wedi bod yn aelod o ' Gôr Mawr ' Griffith Rhys Jones ('Caradog'). Gwraig radd oedd ei briod hithau o Goleg
EVANS, DAVID CARADOG - see EVANS, CARADOC
EVANS, RHYS (1835 - 1917), cerddor gyfanweithiau. Aeth i Lundain am ddwy flynedd, dychwelodd yn ôl i Rydaman, a sefydlodd yno gôr a ddaeth yn lled enwog. Wedi priodi symudodd (yn 1860) i Aberdâr a dechreuodd fasnach fel dilledydd yno. Ymaelododd yng nghapel Annibynwyr Siloa, a phenodwyd ef yn arweinydd y canu. Ffurfiodd gôr yn yr eglwys a fu'n llwyddiannus mewn amryw o eisteddfodau. Bu ganddo ran amlwg yn sefydlu ' Cor Caradog,' a phan
EVANS, STEPHEN (1818 - 1905), Cymmrodor Llundain pan ymwelodd ' Côr Mawr Caradog ' â'r ddinas yn 1873, a phan ailffurfiwyd Cymdeithas y Cymmrodorion yn y flwyddyn honno yn y Freemasons Tavern, fel canlyniad i'r brwdfrydedd a enynnwyd gan lwyddiant y côr, etholwyd ef yn gadeirydd y cyngor, a llanwodd y swydd hyd ei farw. Bu farw 21 Awst 1905 yn ei dŷ yn Brockley, a'i gladdu yn Chislehurst. Bu'n briod, a chafodd ddwy ferch.
GALLIE, MENNA PATRICIA (1919 - 1990), awdur , sy'n dychwelyd i'w chynefin o'i swydd yn Rhydychen ac yn mynd i ganol gwleidyddiaeth, potsio, clecs lleol a chynllwynio. Gwrthodwyd y nofel gan ei hasiant llenyddol am nad oedd yn cydweddu ag unrhyw genre marchnatadwy ac y byddai'n anodd ei gosod. Fe'i cyhoeddwyd yn y pen draw yn America yn unig yn 1986. Ond yn 1973 bu'n brysur iawn yn cyfieithu nofel Gymraeg Caradog Pritchard Un Nos Ola Leuad (Full
GRUFFUDD ap CYNAN (c. 1055 - 1137), brenin Gwynedd Ei dad oedd Cynan ap Iago, a oedd yn alltud yn Iwerddon, a'i fam oedd Rhagnell (Ragnhildr), o deulu brenhinol Sgandinafiaid Dulyn. Er 1039, pan laddwyd Iago trwy frad ei wŷr ei hun, bu Gwynedd o dan reolaeth treiswyr nad oeddynt o linach frenhinol y wlad. Un o'r rheini oedd Bleddyn ap Cynfyn, a laddwyd yn 1075, ac a ddilynwyd ar yr orsedd gan ei gefnder, Trahaearn ap Caradog, brenin Arwystli. Yn
GWILYM CARADOG - see EVANS, DAVID
HENRY, JOHN (1859 - 1914), cerddor ,' ' Cân y Bugail,' ' Cenwch im' yr hen Ganiadau '; erys ' Gwlad y Delyn ' yn un o'r caneuon mwyaf poblogaidd. Cyfansoddodd y rhanganau ' Nos Ystorm ' a ' Selene,' y gantawd ' Olga,' a'r opera ' Caradog.' Bu farw 14 Ionawr 1914, a chladdwyd ef yn Lerpwl.
HODDINOTT, ALUN (1929 - 2008), cyfansoddwr ac athro celfyddydau yng Nghymru yn 1997. Priododd 2 Ebrill 1953 â Rhiannon Huws, merch y Parch. Llewellyn Caradog Huws, Gwauncaegurwen, a chawsant un mab, Ceri. Bu farw yn Abertawe, 11 Mawrth 2008. Cafodd neuadd newydd Cerddorfa Genedlaethol Gymreig y BBC yng Nghanolfan y Mileniwm ei henwi'n Neuadd Hoddinott i gydnabod ei gyfraniad i gerddoriaeth yng Nghymru.

Search results

13 - 24 of 56 for "Caradog"