Dictionary of Welsh Biography

LANGFORD family Drefalun, Dywedir yn y llyfrau achau mai o Leicestershire y daeth teulu Langford i Ruthyn gydag un o'r arglwyddi Grey. Dengys y cofnodion cynharaf fod JOHN LANGFORD yn stiward dyffryn Clwyd ac yn gwnstabl castell Rhuthyn rhwng 1403 a 1412. Rhoes Edmwnd, arglwydd Grey, rysyfwriaeth arglwyddiaeth Rhuthyn i RICHARD LANGFORD, 1441, mab y John uchod, a chwnstabliaeth castell Rhuthyn iddo ef a'i fab Edward, 1447
LANGFORD, JOHN (1650? - 1715/6?) Ganwyd yn Rhuthyn (gweler yr erthygl ar deulu Langford o Drefalun, Gresford). Ymaelododd yng Ngholeg Eglwys Crist, Rhydychen, 23 Gorffennaf 1656 : B.A., Rhydychen, 1659-60; M.A., o Goleg Iesu, Caergrawnt, 1669. Gwnaed ef yn rheithor Efenechtyd, sir Ddinbych, 1 Ebrill 1663, yn rheithor Derwen, sir Ddinbych, 20 Mai 1672, yn rheithor Llanelidan, sir Ddinbych, 19 Mehefin 1684. Cyfieithodd Holl Ddled
LAUGHARNE, ROWLAND (d. 1676?), cadfridog ('major-general') ym myddin plaid y Senedd Rice Powell ei hun yn ben ar y rhai nad oeddent yn cytuno â'r dadfyddino, ac aeth yn ei flaen yn gyflym tua Chaerdydd a gwŷr y brenin yn ymuno ag ef pan oedd ar ei daith. I atal y symudiad hwn o eiddo Powell, trefnodd y Cyrnol Thomas Horton (o'r ' New Model Army') ei luoedd ef rhyngddynt a Chaerdydd yn Sain Ffagan. Yr oedd Laugharne wedi gadael Llundain ac ymunodd â Powell ar 4 Mai. Dadleuai ef nad
LAWS, EDWARD (1837 - 1913), hanesydd sir Benfro mab y llyngesydd John Milligen Laws (ganwyd 1799), Marchfield House, Binfield, Berkshire, a Mary (1815 - 1899), merch Charles Delamotte Mathias (gweler dan ' Mathias '), Lamphey Court a Llangwaran, Sir Benfro. Priododd ei rieni ar 25 Mehefin 1836 a ganwyd ef ar 17 Ebrill 1837 a'i fedyddio yn eglwys Lamphey ar 4 Gorffennaf. Cafodd ei addysg yn Rugby a Choleg Wadham, Rhydychen (ymaelododd 28 Mai
LEE, ROWLAND (d. 1543), esgob Coventry a Lichfield (1534-43) a llywydd cyngor gororau Cymru (1534-43) awdurdod i gosbi drwgweithredwyr â chrogi. Ysgrifennai'n wastad at Thomas Cromwell, a rhydd ei lythyrau (sydd yn y Public Record Office, Llundain) ddarluniad pur lawn o'i anawsterau a'r modd y deliai â hwynt. Cafodd y gair o fod yn llym iawn eithr dylid cofio natur y broblem gas a'i hwynebai yn wastad. Credir yn bur gyffredin mai Lee a fu'n gyfrifol am beri i Gymry'r cyfnod newid eu dull o alw eu hunain
LEK, KAREL (Charles) (1929 - 2020), artist Ganwyd Karel (neu Charles) Lek ar 7 Mehefin 1929 yn Antwerp, Gwlad Belg, yn fab i Hendrik Lek (1903-1985), aelod o deulu a feddai ar fusnes torri a chaboli diemwntau, a'i wraig Sophie (1907-1994). Er mai Iddewon oeddent, roedd y teulu yn Rhyddfeddylwyr Iseldiraidd. Ffoesant o Antwerp yn 1940 wedi i'r Natsïaid oresgyn Gwlad Belg. Roedd perthnasau Sophie yn llai ffodus a chafodd bron pob un ohonynt
LESTRANGE family Great Ness, Cheswardine, Knockin, Bu JOHN LESTRANGE (a fu farw c. 1269) yn dyst i'r cytundeb rhwng Dafydd ap Gruffydd a'r brenin Harri III ym mis Mai 1240; yn Mawrth 1241 apwyntiwyd ef i farnu achos Dafydd, ac yn Ionawr 1245 yr oedd yn aelod o gomisiwn i wneud telerau â Dafydd. Priododd Hawise, merch John Lestrange, â Gruffydd ap Gwenwynwyn. Yn 1244-5 ysgrifennodd John Lestrange at Harri III i ddweud wrtho am gynhorthwy Gruffydd
LEWES, ERASMUS (1663? - 1745), clerigwr Lladin. Y mae ei dad, JOHN LEWES, yn haeddu ei goffâu am mai 'wrth Arch y Parchedig Capten Lewes o'r Gernos ' yr ymgymerth Moses Williams â'r gwaith o gyfieithu Companion to the Altar (Vickers) yn Gymraeg. Argraffwyd y gwaith yn Llundain yn 1715 o dan y teitl Cydymmaith i'r Allor, Yn dangos, Anian ac Angen-rhndrwydd Ymbaratoad Sacrafennaidd, Modd y derbynniom y Cymmun Bendigedig yn Deilwng.
LEWIS family Llwyndu, Llangelynnin a enwyd uchod - cawsant chwech o blant, ond bu Margaret farw tua 1663-4 yn 42 oed. Ailbriododd Owen Lewis II (tua 1675-6) â Chatrin Puw o'r Gyfannedd yn Llangelynnin - teulu arall o Grynwyr - a chael pump o blant yn rhagor. Symudodd y weddw a'i mab Ellis i Iwerddon, 1690, ac oddi yno i Bennsylfania, 1708.] Ei fab hynaf oedd Lewis Owen II (1647? - 1699 - tebyg mai ei fedydd ef a gofnodir yn
LEWIS family Van, - 1674) Y nesaf o'r teulu; ganwyd 30 Gorffennaf 1650. Gadawodd ef y stad yn Sir Forgannwg i'w ewythr RICHARD LEWIS (1623 - 1706) gyda threfniant ei bod i ddisgyn o wryw i wryw ('in tail male'). Prynodd Richard Lewis faenor Corsham ac yno y claddwyd ef. Bu farw 7 Hydref 1706. Gwyddys iddo ef esgeuluso Van; y mae'n bosibl mai efe a ddechreuodd adael iddo ymddadfeilio. THOMAS LEWIS (died 1736) Mab Richard
LEWIS DARON (fl. c. 1520), bardd Brodor o Aberdaron. Yr oedd teuluoedd Bodeon, Bodfel, Cochwillan, Glynllifon, a Gwydir ymhlith ei noddwyr. Canodd hefyd farwnad i Dudur Aled. Yn ôl Peniarth MS 122 (122) fe'i claddwyd yn Nefyn, serch bod ffynonellau eraill yn dweud mai yn Llanegwad yn Sir Gaerfyrddin y claddwyd ef. Argraffodd 'Myrddin Fardd' gyfran o'i waith yn Cynfeirdd Lleyn.
LEWIS GLYN COTHI (fl. 1447-86), un o feirdd pennaf y 15fed ganrif Cymerodd ei enw oddi wrth enw fforest Glyn Cothi, ac y mae'n weddol sicr mai o fewn cyffiniau honno y ganwyd ef, ym Mhwllcynbyd ym mhlwyf Llanybyddair, efallai. Yn gynnar yn ei fywyd bu ar herw yng Ngwynedd gydag Owain ap Gruffudd ap Nicolas. Gallai hynny fod mor gynnar â 1443. Y gerdd gynharaf o'i waith y gellir ei dyddio'n bendant yw ei farwnad i Syr Gruffudd Fychan, Cegidfa, yn 1447. Fel plant

Search results

937 - 948 of 1877 for "Mai"