Dictionary of Welsh Biography

JARMAN, ELDRA MARY (1917 - 2000), telynores ac awdur dan y teitl The Welsh Gypsies: Children of Abram Wood yn 1991. Yn y ddau achos, priodolwyd y gwaith i Eldra ar y cyd â'i gŵr, ac Eldra - a honnai'n gyson nad oedd ganddi fawr allu at atgynhyrchu ffeithiau - yn addef yn gellweirus mai ei gŵr a osododd drefn arno. At ei gwaith ysgolheigaidd, parhaodd Eldra i ganu'r delyn mewn arddull a adlewyrchai'r chwe chenhedlaeth o delynorion ei theulu a aethai
JARVICE, WILLIAM (d. 1743), gweinidog gyda'r Annibynwyr Prin yw'r cofnodion amdano. Ar y cychwyn yr oedd 'eglwysi cynulledig' neu gynulleidfaoedd eglwysig Maldwyn, a adnabyddid fel Eglwys Maldwyn, yn cynnwys Annibynwyr, Bedyddwyr, a Chrynwyr, o dan ofal un gweinidog, a chynorthwyid ef gan nifer o rai eraill. Tebyg mai un o'r cynorthwywyr hyn oedd William Jarvice ar y dechrau; cawn ei enw gyntaf (yn 1703 neu 1713) ynglŷn â chynulleidfa Llanbrynmair, a
JEFFREYS, GEORGE (y barwn Jeffreys 1af, first baron Jeffreys of Wem), (1645 - 1689), barnwr Ganwyd 15 Mai 1645 yn Acton, Wrecsam, chweched mab John Jeffreys a'i wraig Margaret, merch Syr Thomas Ireland, Bewsey, Lancashire ('a very pious good woman ' yn ôl ei mab). Ei daid oedd John Jeffreys (bu farw 1622), prif farnwr cylchdaith Môn y sesiwn fawr; ef oedd y cyntaf i fabwysiadu cyfenw'r teulu, ef a osododd sylfeini stad Acton trwy ychwanegu a chadarnhau'r tiroedd a ddaliai y rhai hyn
JEFFREYS, JUSTINA (1787 - 1869), boneddiges incwm ystâd ei wraig, dilynai Edward Scott ei ddiddordebau deallusol, gan droi oddi wrth Anglicaniaeth at Undodiaeth a gohebu â James Mill a'i fab John Stuart Mill, y geiriadurwr a hynafiaethydd William Owen Pughe (a roddai wersi Cymraeg iddo) a'r awdur dychanol Thomas Love Peacock. Dyma'r amgylchfyd y magwyd Justina ynddo. Credir mai hi oedd y patrwm ar gyfer y ferch ddawnus ac anghonfensiynol
JENKINS, ALBERT EDWARD (1895 - 1953), chwaraewr rygbi llawer mwy. Tybid yn gyffredinol, ar y pryd ac ers hynny, mai ef oedd un o'r canolwyr gorau a gafodd Cymru erioed. Capteiniodd Gymru ar ei ymddangosiad rhyngwladol olaf, yn 33 oed yn erbyn Iwerddon yn 1928. Gwrthododd fwy nag un cynnig i ymuno â rygbi 'r gynghrair. Bu farw 7 Hydref 1953, ac anrhydeddwyd ef ag angladd dinesig gan fwrdeistref Llanelli.
JENKINS, DAVID (1912 - 2002), llyfrgellydd ac ysgolhaig Ganwyd David Jenkins ym Mlaenclydach, Cwm Rhondda, 29 Mai 1912 yn un o 5 o blant Evan Jenkins a'i wraig Mary (née James). Fel cynifer o drigolion eraill cymoedd glofaol Morgannwg a oedd wedi mudo o ardaloedd gwledig Cymru i'r ardaloedd diwydiannol ond heb golli cyswllt â'r hen fro, daethai Evan Jenkins i Flaenclydach o Aberaeron, Ceredigion, wedi treulio peth amser yn Llundain, a chael gwaith fel
JENKINS, DAVID (1848 - 1915), cerddor Ganwyd 30 Rhagfyr 1848 yn Trecastell, sir Frycheiniog. Gan iddo golli ei dad pan nad oedd ond bachgen ieuanc ni chafodd fawr o fanteision ym more ei oes. Prentisiwyd ef yn deiliwr, eithr dangosodd yn bur fuan mai ar gerddoriaeth yn unig yr oedd ei fryd. Yr oedd yn un o'r rhai cyntaf i deimlo brwdfrydedd dros gyfundrefn y tonic-solffa, ac er na chafodd addysg ffurfiol mewn cerddoriaeth dangosodd
JENKINS, DAVID ARWYN (1911 - 2012), bargyfreithiwr a hanesydd Cyfraith Hywel Dda , a gellir dadlau mai ym maes astudiaethau cyfreithiol academaidd y gwnaeth ei gyfraniad mwyaf. Ei brif ddiddordeb ymchwil oedd cyfreithiau Cymru yn yr Oesoedd Canol, Cyfraith Hywel, ac erys ei waith ar amryfal agweddau ar y maes hwnnw yn ddihafal o ran ei rychwant a'i ddylanwad. Golygodd destun Llyfr Colan yn 1963, a chynhyrchodd y gyfrol Cyfraith Hywel yn 1970, gan gyhoeddi argraffiad newydd yn
JENKINS, DAVID CYRIL (1885 - 1978), cerddor Chanada, a bu'n arweinydd gwadd yn aml gyda chôr enwog y Tabernacl yn Salt Lake City, Utah. Ni chollai'r cyfle fyth ar y teithiau hyn i hyrwyddo ei gyfansoddiadau ei hun, ac am y rheswm hwn hefyd y bu iddo ddychwelyd i Lundain nifer o weithiau cyn symud yn ôl yno yn barhaol yn 1968. Nid oedd Jenkins yn gyfansoddwr mawr, ond roedd yn effeithiol ac yn gynhyrchiol dros ben. Ystyriai ef mai ei weithiau
JENKINS, EVAN (1794 - 1849), offeiriad ac ysgolfeistr offeiriad gan Esgob Llundain. Priododd Eliza ym Mrwsel ym Mai 1825, a ganwyd iddynt bedwar mab a thair merch. Ar 1 Ionawr 1827 penodwyd Evan gan ddalwyr prydles Prydeinig y Capel Brenhinol yn gaplan iddynt am un flwyddyn, ac arhosodd yn y swydd honno tan ei farwolaeth dros ugain mlynedd yn ddiweddarach. Cymerodd Evan ac Eliza ddisgyblion yn eu cartref; crybwyllwyd yr ysgol gan ohebydd papur newydd yn 1835
JENKINS, EVAN (1895 - 1959), bardd Ganwyd 2 Mai 1895, yr ieuangaf o 8 o blant Tomos a Marged Jenkins, Tynewydd, Ffair-rhos, Ceredigion. Mwynwr oedd ei dad a gerddai'n ôl a blaen i fwynfeydd plwm y fro, gan amaethu ei dyddyn yn ei oriau hamdden. Addysgwyd Evan yn ysgol elfennol Pontrhydfendigaid, lle y derbyniwyd ef yn 1901. Yn Hydref 1909 aeth i ysgol uwchradd Tregaron, ond ni chofnodir amser ei ymadawiad. Methodd basio'r arholiad
JENKINS, HENRY HORATIO (1903 - 1985), fiolinydd ac arweinydd cerddorfa , enw a gafwyd trwy gwtogi Horatio mewn dau gam: yn gyntaf 'Ratio', ac wedyn 'Rae'. Ac yntau ond yn bedair oed cafodd fiolin gan ei dad-cu, a dysgodd ei chanu dan gyfarwyddyd George Evans, glöwr a oedd hefyd yn fiolinydd dawnus. Yn ogystal â rhoi gwersi i'w ddisgybl, cynhwysodd Evans ef mewn band bach a gyfeiliai ffilmiau di-sain yn y sinema leol, ac efallai mai hyn a greodd y gallu amryddawn a

Search results

721 - 732 of 1877 for "Mai"