Dictionary of Welsh Biography

McLUCAS, CLIFFORD (1945 - 2002), artist a chyfarwyddwr theatr , ond ni chwblhawyd y gwaith oherwydd marwolaeth annhymig McLucas o diwmor yr ymennydd ar 1 Medi 2002. Mae archif McLucas ar gadw yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru ochr yn ochr ag un Brith Gof a ddiogelwyd ganddo yn ystod ei amser gyda'r cwmni. Yn ei waith creadigol aeth McLucas i'r afael ag ardal benodol, Ceredigion, ar adeg o newid cymdeithasol cyflym, a'r canlyniad oedd dealltwriaeth unigryw o'r
MEREDITH, LEWIS (Lewys Glyn Dyfi; 1826 - 1891), pregethwr a llenor , pregethai i'r Cymry pan gâi gyfle, a bu'n gofalu am eglwys Gymraeg y Wesleaid yn Chicago. Ymwelodd â Chymru yn 1863 i ddadlau achos plaid y Gogledd yn y Rhyfel Cartref yn America. Ar wahân i'w gyfraniadau i'r cylchgronau a enwyd a'r Traethodydd, cyhoeddodd gyfrol o farddoniaeth, Blodau Glyn Dyfi, 1852. Yn 1865 priododd Nillie E. Phelps, merch i weinidog amlwg gyda'r Methodistiaid Esgobol. Bu farw 29 Medi
MEREDITH, ROBERT (1823 - 1893), argraffydd Ganwyd 23 Medi 1823 yn Y Ffynnon, Blaenau Ffestiniog, mab Robert Meredith (y Parch. Robert Meredith, Holland Patent, N.Y., U.D.A., wedi hynny). Ymfudodd i America yn 1831, bu yn Utica ac wedyn yn Marcy, gerllaw Holland Patent, a chafodd ei addysg yn academi Holland Patent. Aeth yn brentis yn swyddfa argraffu E. E. Roberts yn Utica. Yn 1848 aeth i Efrog Newydd i argraffu Y Cyfaill, eithr symudodd
MILLINGCHAMP, BENJAMIN (1756 - 1829), caplan yn y llynges, a chasglwr llyfrau a llawysgrifau dwyreiniol Ganwyd yn 1756, mab Benjamin Millingchamp, ac wyr Joseph Millingchamp, pennaeth tollfa'r Llywodraeth ('Comptroller of the Customs') yn nhref Aberteifi, a'i wraig Anne (Gambold). O ysgol Ystrad Meurig aeth i Rydychen, gan ymaelodi 12 Chwefror 1773 o Goleg y Frenhines, a symud i Goleg Merton cyn graddio yn 1777. Ordeiniwyd ef yn ddiacon, 9 Awst 1778, gan J. Yorke, esgob Tyddewi. Ar 4 Medi 'r un
MOND family ddylanwadu ar feysydd cemeg a diwydiant. Syr ROBERT LUDWIG MOND (1867 - 1938), cemegydd ac archaeolegydd Gwyddoniaeth a Mathemateg Ganwyd Robert Mond, cemegydd ac archaeolegydd, yn Farnworth, ger Widnes, swydd Gaerhirfryn, ar 9 Medi 1867. Priododd ddwywaith: gyda Helen Edith (c. 1873-1905), trydedd ferch Julius Levis, yn 1898, a chawsant ddwy ferch; ac yn 1922 gyda Marie Louise (1869-1949), merch Guillaume
MORGAN, ABEL (1673 - 1722), gweinidog gyda'r Bedyddwyr alwad i Flaenau Gwent yn 1696 (neu 1697), er nad ymddengys ei ordeinio yno cyn 1700. Ymfudodd i America ym Medi 1711, ond cafodd fordaith helbulus, ac yr oedd hi'n Chwefror 1712 arno'n cyrraedd Pennsylvania, a'i wraig Priscilla Powell, o'r Fenni, a'i fab wedi marw ar y ffordd. Bu'n weinidog yno ar eglwys Pennepeck hyd ei farw 16 Rhagfyr 1722. Claddwyd ef ym mynwent Mount Moriah, Philadelphia. Priododd
MORGAN, Syr CHARLES (1575? - 1643?), milwr ') nes peri i rai pobl obeithio y byddai iddo arwain llu arfog yn erbyn Iago I pan ddeuai hwnnw i'r orsedd, eithr gwrthododd; ac yn wobr, gwnaethpwyd ef yn farchog (23 Gorffennaf 1603). Yna aeth yn ôl i Ostend hyd nes cwympodd y lle hwnnw i ddwylo Spinola (20 Medi 1604); daeth adref yr adeg honno ac fe'i gwnaethpwyd yn ustus heddwch. Wedi i derfysgoedd y ' Pabyddion ' dorri (Mai 1605) yn Swydd
MORGAN, CHARLES OCTAVIUS SWINNERTON (1803 - 1888), hynafiaethydd a hanesydd lleol Ganwyd 15 Medi 1803, pedwerydd mab Syr Charles Morgan, ail farwnig, Ealing, Middlesex, a Tredegar Park, sir Fynwy; yr oedd, felly, yn frawd i'r barwn Tredegar 1af (gweler yr ysgrif ar y teulu). Ymaelododd yn Christ Church, Rhydychen, 26 Mehefin 1822 (B.A. 1825, M.A. 1832). Yr oedd yn ustus heddwch ac yn ddirprwy-raglaw yn sir Fynwy, a bu'n cynrychioli ei sir yn y Senedd o 1840 hyd 1874. Daeth yn
MORGAN, DAVID JENKINS (1884 - 1949), athro a swyddog amaeth Ganwyd ym Mlaendewi, Llanddewibrefi, Ceredigion, 23 Medi 1884, yn ail blentyn a mab hynaf Rhys Morgan, gweinidog eglwys Bethesda (MC), yn y pentre, a Mary ei wraig (ganwyd Jenkins). Ar ddydd olaf Awst 1887 derbyniwyd ef i'r ysgol fwrdd leol, chwe diwrnod ar ôl ei chwaer a oedd 14 mis yn hŷn nag ef, a bu yno hyd 14 Mai 1897. Agorwyd ysgol sir Tregaron yn neuadd y dre dridiau'n ddiweddarach. Yr
MORGAN, DYFNALLT (1917 - 1994), bardd, beirniad llenyddol a chyfieithydd ysgoloriaeth i fynd i ysgol ramadeg Castell Cyfarthfa yn 1928. Awyrgylch ac addysg uniaith Saesneg oedd yn ei ysgol gynradd, ond atgyfnerthwyd ei Gymraeg yn y cyfnod hwn trwy ymweld â'i fodrybedd yn Llanddewi Brefi bob gwyliau haf. Roedd wrth ei fodd yng nghefn gwlad Ceredigion, a phrofiad poenus oedd dychwelyd i Ferthyr bob mis Medi. Cofiwyd amdano yn gynnes yn yr ardal. Adlewyrchwyd hyn yn y cyngerdd
MORGAN, EDWARD (1817 - 1871), gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd Ganwyd ym mhentre Cwmbelan, ger Llanidloes, 20 Medi 1817, mab Edward Morgan, amaethwr a gwneuthurwr gwlanenni. Wedi bod am beth amser yn gynorthwywr mewn siopau yn Llanidloes, aeth i Goleg y Bala yn 1839, ac oddi yno, yn Ionawr 1840, i Ddyffryn Ardudwy i gadw ysgol. Yno y dechreuodd bregethu yn 1841. Dychwelodd i'r Bala yn 1842; bu yn y Dyffryn drachefn o 1843 hyd 1845, ac yn y flwyddyn honno
MORGAN, EDWARD (E.T.; 1880 - 1949), chwaraewr rygbi Llewellyn (Pen-y-graig), ffurfiodd y bartneriaeth orau a welwyd erioed ar ddwy asgell Cymru. Yn 1904 sgoriodd ym mhob gêm ryngwladol, ac aeth ar daith i Awstralia a Seland Newydd gyda'r tîm Prydeinig. Chwaraeodd yn erbyn De Affrica yn 1906. Bu farw 1 Medi 1949 yn North Walsham, swydd Norfolk. Bu ei frawd WILLIAM LLEWELLYN MORGAN (9 Mawrth 1884 - 11 Ebrill 1960) yn chwarae rygbi dros Gymru yn 1910, a'i nai

Search results

517 - 528 of 894 for "Medi"