Dictionary of Welsh Biography

LEWIS, JOSEPH RHYS (Alaw Rhondda; 1860 - 1920)
LEWIS, TIMOTHY (1877 - 1958), ysgolhaig Cymraeg a Chelteg gymeradwy iawn, ond wedi cael troedle yn y Brifysgol dechreuodd fynd ei ffordd ei hun, yn enwedig wedi'r siom o beidio â chael ei benodi i'r gadair Gymraeg. Yr hyn a wnâi ei olygwedd yn llawer o'i waith yn annerbyniol gan ysgolheigion Cymraeg Prifysgol Cymru oedd na fodlonai ar geisio dyfalu tarddiad damcaniaethol ieithegol geiriau yn nhraddodiad John Rhŷs a J. Morris-Jones; ei ddewis ef oedd edrych yn yr
LEWYS ap RHYS ab OWAIN - see DWNN, LEWYS
LEWYS, DAFYDD (d. 1727), clerigwr benillion wedi eu seilio ar adnodau o'r Beibl, a throsto ef ac eraill yr argraffwyd Gemmeu Doethineb Rhys Prydderch (1714), Llythyr at y Cyfryw o'r Byd, 1716, ac, yn ôl pob tebyg, Pregeth a Bregethwyd … Mehefin y 7, 1716 … Gan … Gwilim Arglwydd Esgob Ely, 1716. Ceir llawysgrif wreiddiol Golwg ar y Byd yn NLW MS 4563B: David Lewis: Golwg ar y Byd mawr....
LLAWDDEN (fl. 1450), cywyddwr Brodor o Lwchwr ydoedd, fel y dengys ei gywydd i Ieuan Gwyn ap Gwilym Fwyaf, ond adnabyddid ef fel ' Llawdden o Fachynlleth.' Canai yn bennaf i deuluoedd Thomas ap Rosier o Hergest, a Phylip ap Rhys a Maredudd Fychan o Faelienydd. Daeth i'r amlwg yn eisteddfod Caerfyrddin, 1451, am gyhuddo Gruffydd ap Nicolas o dderbyn gwobr am roi'r gadair i Ddafydd ab Edmwnd. Ceir ei waith yn llawysgrifau'r
LLEWELLYN, Syr DAVID RICHARD (1879 - 1940), perchennog glofeydd brif hobïau oedd hela (bu ef a'i frawd yn feistri helfa'r Bwllfa) a cheffylau. Priododd Magdalene (merch Henry Harries, ' Afonwy ', gweinidog (B), Treherbert) 1905 a bu iddynt 4 mab a 4 merch. (Wedi marw eu mab hynaf, Rhys, 1978 etifeddwyd y farwinigaeth gan yr ail fab, Henry (Harry) Morton a ddaeth i fri ym myd marchogaeth ceffylau.) Bu farw yn nhŷ ei frawd, Tynewydd, Hirwaun, Morgannwg, 15 Rhagfyr
LLEWELYN, MARY PENDRILL (1811 - 1874), cyfieithydd ac awdur
LLOYD family Dolobran, LLWYD ab IEUAN ab OWAIN (rheithiwr ym Maldwyn, 1542). Rhoir 1523 fel blwyddyn ei eni, ond anodd cysoni hynny â chywydd moliant William Llyn iddo ef a'i wraig Efa ferch Edward ap Rhys, Eglwyseg ('Anodd iawn yw i ddynion'), lle'r awgrymir eu bod ar derfyn oes. Gosodir y cywydd hwn yn 1562, er efallai nad oes sail i ddyddiad mor gynnar. Canodd Simwnt Fychan hefyd foliant y ddeuddyn ('Oes dir i feirdd
LLOYD family Hafodunos, Wigfair, ), coflyfr y cyfnod 1595-1653 a gadwyd gan Thomas Rowlands, ficer corawl Llanelwy (D. R. Thomas, gol., Y Cwtta Cyfaruydd… with an Appendix from the Register Note-Book of Thomas Rowland, Llundain, 1883), rhestr o daliadau i Elin, ei forwyn, a wnaethpwyd, c. 1600, gan Ieuan ap Rhys ap David, a llythyrau a anfonwyd at Maurice Wynn, ' Groom of his Majesty's Privy Chamber ' (N.L.W. Journal, i, 76, 100-2, 115
LLOYD family Maesyfelin, . Yr oedd Syr Marmaduke yn Frenhinwr ffyddlon, a phan gymerwyd Henffordd gan fyddin y Senedd, 18 Rhagfyr 1645, cymerwyd yntau'n garcharor a'i gadw felly am dymor nes iddo, yn 1647, dalu swm o arian am ei stad. Ceir ei enw hefyd yn rhestr carcharorion a gymerwyd gan y cyrnol Horton pan orchfygwyd un o luoedd y brenin yn Sain Ffagan, Sir Forgannwg, 8 Mai 1648. Yr oedd yn gyfeillgar â Rhys Prichard
LLOYD family Rhiwaedog, Rhiwedog, yn y 16eg a'r 17eg ganrif ? Rhydd Griffith Roberts ('Gwrtheyrn') yn nwy o'i lawysgrifau (NLW MS 7411C a NLW MS 7421B) enwau llawer o'r beirdd a gyrchai i Riwaedog - Gruffudd Hiraethog, Tudur Aled, Sion Ceri, Bedo Hafhesp, Siôn Phylip, Richard Phylip, Richard Cynwal, Wiliam Cynwal, Rhys Cain - y mae rhôl achau Rhiwaedog a luniodd Rhys Cain yn 1610 yn cael ei chadw yn Rhiwlas yn awr - Wiliam Llŷn
LLOYD, DAVID (1724 - 1779), gweinidog Ariaidd Ganwyd yng Nghoedlannau-fawr, Llanwenog. Hanoedd ei dad o David ap Llewelyn Lloyd, arglwydd Castell Hywel, Ceredigion, yntau o linach yr arglwydd Rhys. Ei fam oedd Hester, chwaer Jenkin Jones (1700? - 1742), Llwynrhydowen. Bu yn ysgol John Evans (1680 - 1741), Llanwenog. Ni bu yn academi Caerfyrddin, ond dywed Thomas Morgan iddo fod yn ysgol Samuel Thomas, Caerfyrddin, yn 1743, gydag ef (Cofiadur

Search results

229 - 240 of 487 for "Rhys"