Dictionary of Welsh Biography

JOAN (d. 1237), tywysoges a diplomydd dyfodiad y brenin ifanc Henry i'r orsedd, pan oedd y berthynas rhwng Gwynedd a'r Goron yn weddol gyfeillgar, gan hwyluso goruchafiaeth Llywelyn yng Nghymru. Yn y 1220au a'r 1230au cynnar y mae'r cofnodion llawnaf am swyddogaeth ddiplomyddol Siwan. Yn 1220 derbyniwyd Siwan a Dafydd, ei mab gyda Llywelyn, i nawdd Coron Lloegr, gan ragweld efallai bod Dafydd i'w gydnabod gan Llywelyn fel ei etifedd
JOHN ap JOHN (1625? - 1697), Apostol y Crynwyr yng Nghymru ' Siôn ap Siôn ' y gelwir ef gan Ellis Pugh yn ei Annerch i'r Cymru (1721); ganwyd ym Mhencefn, trefgordd Coed Cristionydd, plwyf Rhiwabon. Yn nyddiau'r Werinlywodraeth ymunodd â'r ' Piwritaniaid ' a dyfod yn aelod o gynulleidfa Morgan Llwyd yng Ngwrecsam. Ar 21 Gorffennaf 1653 aeth gydag un arall, ar ran Morgan Llwyd, i Swarthmore, swydd Lancaster, i gyfarfod â George Fox, y Crynwr. Llwyddodd
JOHN, EWART STANLEY (1924 - 2007), diwinydd, gweinidog gydag enwad yr Annibynwyr, athro a phrifathro coleg Ganwyd Stanley John ar gyrion pentref Wdig, Abergwaun, ym mhlwyf Llanwnda, ar 20 Mai 1924, y chweched o saith plentyn Dafydd (a oedd yn ddiacon ac yn godwr canu yn eglwys Rhosycaerau) a Mary Ann John, Bwlch y Rhos (man ei eni) ac yn ddiweddarach, Ffynnon Clun a Brynhyfryd. Fe'i haddysgwyd yn ysgol elfennol Wdig ac yn Ysgol Sir Abergwaun, lle yr enynnodd ei athro Saesneg, D. J. Williams, gariad
JOHN, HENRY (1664 - 1754), emynydd Harry, gweinidog y Bedyddwyr ym Mhenygarn, Pontypŵl.) Cafwyd ail argraffiad yng Nghaerfyrddin yn 1773 a phumed yn 1817; y mae mwy o dduwioldeb nag o farddoniaeth yn yr emynau. Argraffwyd ei 'Cân am Briodas' yn William Secker, Y Fodrwy Briodas (Trevecca, 1791). Ysgrifennodd Benjamin Francis farwnad ar ei ôl, a rhydd Joshua Thomas (Hanes y Bedyddwyr, 1778, 249) glod uchel i Harri Siôn am ddyfnder a
JOHNES, ARTHUR JAMES (1809 - 1871), barnwr llysoedd sirol gan Anrhydeddus Gymdeithas y Cymmrodorion am draethawd ar yr achosion a barasai ymneilltuad oddi wrth yr Eglwys Sefydledig yng Nghymru. Ymddangosodd ail argraffiad, wedi ei helaethu, yn 1832, a thrydydd yn 1870. Yn 1834 cyhoeddodd Johnes gyfiethiadau o ran o weithiau Dafydd ap Gwilym. Cymerodd ran amlwg, ar ddirprwyaethau a thrwy ysgrifau, yn yr ymgyrch (1837 i 1846) yn erbyn uno esgobaethau Bangor
JOHNS, DAVID Llanfair Dyffryn Clwyd, ficer fawr chwe llyfr (B.M. Add. MS. 14866) a gyflwynodd i John Williams, Llanfair Dyffryn Clwyd, 12 Mehefin 1587, a dylid sylwi mai gwr o'r un enw oedd ei olynydd yn y fywoliaeth. Y mae'r cyflwyniad yn bwysig fel arwydd o ddysg a diddordeb David Johns, a dylid ei gymharu â rhai o ragymadroddion y cyfnod, megis eiddo Siôn Dafydd Rhys i'w ramadeg yn 1592. Pwysig hefyd yw'r llu nodiadau sydd yn y llawysgrif
JONES, Syr THOMAS (d. 1622?), clerigwr a bardd -72). Fe sylwir mai'r 'Iolo MS.' yn unig sy'n cysylltu'r bardd â Llandeilo'r Bertholau; ac y mae gan ' Iolo Morganwg ' nodyn arno (a ddyfynnir yn Hen Gwndidau, 282) a dynnwyd, meddai ef, ' o Lyfr Harri Siôn o Bont y Pwl ' (Henry John) - nid oes fodd gwybod pa faint ohono sy'n wir, nac ychwaith a yw W. O. Pughe yn iawn pan ddywed yn y Cambrian Biography (ar dystiolaeth ' Iolo,' mae'n debyg) i Thomas
JONES, CAIN, almanaciwr Mab John Edwards ('Sion y Potiau'). Ni wyddys ddyddiad ei eni, ond bedyddiwyd ei frawd Abel, a fu'n weinidog gyda'r Bedyddwyr ym Merthyr Tydfil, yn Llansantffraid Glyn Ceiriog, 21 Rhagfyr 1740, a theg yw casglu fod Cain yn hŷn nag Abel. Ar farwolaeth Gwilym Howel, yn 1775, ymgymerodd â golygu'r almanac Tymmhorol, ac wybrennol Newyddion. Bu'n gyfrifol am 20 rhifyn a gyhoeddwyd gan Eddowes yn
JONES, DAFYDD (Dafydd Siôn Siâms; 1743 - 1831), cerddor, bardd, a llyfr-rwymwr . Canodd yn y mesurau caeth, eithr carolau (carolau 'plygain,' 'tan bared,' etc.) a cherddi ydyw y rhan fwyaf o'i waith; canodd hefyd ar destunau rhai o eisteddfodau ei gyfnod ac ysgrifennodd rai emynau. Y mae o leiaf saith o lawysgrifau yn y Llyfrgell Genedlaethol yn cynnwys ei waith, rhai ohonynt yn ei lawysgrifen ef ei hun; y mae'n hoff o'i alw ei hun yn ' Dafydd Jones ' neu ' Dafydd Sion James Book
JONES, DAFYDD (1711 - 1777), emynydd 30 Awst 1777, a'i gladdu yng Nghrug-y-bar. Cofir amdano fel emynydd. Ymddangosodd emyn o'i eiddo yn un o rannau Aleluia Williams Pantycelyn, 1747. Dechreuodd drosi salmau ac emynau Dr. Isaac Watts i'r Gymraeg a'u cyhoeddi'n ddwy gyfrol: Salmau Dafydd, 1753 (ail arg., 1766), a Hymnau a Chaniadau Ysprydol, 1775. Trosodd hefyd Divine Songs Dr. Watts a'i gyhoeddi yn 1771 dan y teitl Caniadau Dwyfol
JONES, DAFYDD RHYS (1877 - 1946), ysgolfeistr a cherddor Ganwyd 10 Mehefin 1877, ym Maes Comet, Drofa Dulog, Patagonia, yn un o ddeg o blant Dafydd Jones a Rachel (ganwyd Williams) ei wraig. Yr oedd y tad yn y fintai gyntaf i lanio ar draethau Patagonia. Hanai o ardal Blaen-porth, Ceredigion, o'r un teulu â John Jones, Blaenannerch (1807 - 1875;). Ymfudasai teulu'r fam o Brynmawr i'r wladfa Gymreig yn Rio Grande yn Brazil ac yr oedd hi'n rhugl mewn
JONES, DANIEL OWEN (1880 - 1951) Madagascar, gweinidog (A) a chenhadwr Ganwyd yn y Tŷ-gwyn, Rhiw-siôn, Cwm-cou, Ceredigion, ger Castellnewydd Emlyn, 23 Chwefror 1880, yn fab i David a Rebecca Jones. Addysgwyd ef yn ysgol Frytanaidd Tre-wen. Dechreuodd bregethu yn 16 oed yng nghapel Tre-wen dan weinidogaeth David Evans (ar ôl hynny ei frawd-yng-nghyfraith). Cafodd addysg bellach yn ysgol ramadeg Castellnewydd Emlyn ac wedyn yn ysgol yr Hen Goleg Caerfyrddin a'r Heath

Search results

361 - 372 of 745 for "Dic Siôn Dafydd"