Dictionary of Welsh Biography

THOMAS, THOMAS GEORGE (Is-Iarll Tonypandy), (1909 - 1997), gwleidydd Llafur a Llefarydd Tŷ'r Cyffredin ifanc yn Ysgol Rockingham Street, yr Elephant and Castle, Lambeth, Llundain. Yn ystod y cyfnod hwn treuliodd ei oriau hamdden yn mynychu Oriel y Dieithriaid yn y Tŷ Cyffredin yn gwrando'n awchus ar y dadleuon yn y Tŷ ar adeg dyngedfennol yn hanes y wlad - argyfyngau economaidd a gwleidyddol haf 1931 pan oedd dirwasgiad llym y cyfnod rhwng y rhyfeloedd yn ei anterth. Gwnaeth awyrgylch arbennig a
TURNER, MERFYN LLOYD (1915 - 1991), diwygiwr cymdeithasol ac awdur mewn tŷ llety cyffredin er mwyn deall yn well y math o amgylchedd llwm a wynebai carcharorion ar ôl iddynt gael eu rhyddhau. Cerddodd strydoedd cefn Llundain gyda'r nos yn recordio pobl ddigartref ar gyfer rhaglenni radio am eu problemau, a gweithiodd mewn ffair yn Hoxton un haf er mwyn dysgu mwy am ddau griw afreolus o bobl ifanc oedd yn ymgynnull yno. Roedd ei barodrwydd cyson i'w roi ei hun mewn
VALENTINE, LEWIS EDWARD (1893 - 1986), gweinidog y Bedyddwyr, awdur a chenedlaetholwr bresennol mewn cyfres o gyfarfodydd yng nghaffi'r Queen's yng Nghaernarfon yn 1924 a arweiniodd at sefydlu Plaid Genedlaethol Cymru mewn cydweithrediad â rhai o gyffelyb fryd yn y de. Lansiwyd y blaid newydd yn Eisteddfod Pwllheli yn Awst 1925 ac etholwyd Lewis Valentine yn llywydd. Daliodd y swydd honno am flwyddyn yn unig, tan yr ysgol haf ym Machynlleth, pan olynwyd ef gan Saunders Lewis, ond
VAUGHAN family Y Gelli Aur, Golden Grove, 'impeachment' yn ei erbyn ym mis Ebrill 1643. Nid ymddengys i Carbery symud cam mewn unrhyw fodd o bwys hyd haf 1643 pryd y cynullodd gynrychiolwyr o Sir Benfro i gyfarfod yng Nghaerfyrddin gyda'r bwriad o ddifodi'r sawl a oedd yn tueddu i bleidio gwŷr y Senedd ac i drefnu diogelu Hafan Aberdaugleddau, lle, efallai, y gellid glanio milwyr a ddygid yn ôl o Iwerddon. Aeth i Sir Benfro ym mis Awst. Ymostyngodd
VAUGHAN, EDWARD (d. 1661), 'Master of the Bench of the Inner Temple' Catherine, ferch William Herbert, arglwydd Powis, yn gwrth-hawlio. Ym mis Chwefror 1625/6 dewiswyd ef yn aelod seneddol dros Feirionnydd. Yr oedd o blaid y Senedd yn y Rhyfel Cartrefol, ac arweiniodd hynny ef i ychwaneg o helynt - plaid y brenin yn ei gyhuddo o amryw droseddau, yn eu plith iddo wrthwynebu y Commission of Array a anfonwyd i sir Ddinbych yn haf 1642. Ym mis Hydref 1646 etholwyd ef i'r
VAUGHAN, Syr THOMAS (d. 1483), milwr, swyddog llys, llysgennad, siambrlen tywysog Cymru 1465. Drwy gydol haf 1467 yr oedd ym Mwrgwyn ynglŷn â threfnu priodas y dug Charles a'r dywysoges Margaret, chwaer Edward IV, ac yr oedd yno gydag esgob Salisbury i'w derbyn pan aeth hi drosodd i'w phriodi ym Mehefin 1468. Efe ddaeth â rheolau Urdd y Cnuf Aur i Edward IV, ac yr oedd yn un o'r comisiynwyr a fu'n arwisgo'r dug â'r gardas yn Ghent, 4 Chwefror 1470. Y mae'n bur sicr iddo fyned yn alltud
VICARI, ANDREW (1932 - 2016), arlunydd Thomas, Jwdas a Mathew. Yn haf 1963, ymddangosodd mewn ffilm fer â'r teitl 'Andrew Vicari - The Artist at Work' a wnaed gan Gwmni Teledu Cymru a'r Gorllewin. Fe'i gwelir o flaen murlun mawr wedi ei beintio'n rhydd a chyflym iawn y rhoddodd iddo'r teitl 'Cyclorama in Wales' a oedd ar ei hanner, ond y peth mwyaf trawiadol, efallai, yw'r modd y dynwaredai lais ac ymarweddiad Richard Burton. Erbyn hynny
VINCENT family ficer Bangor ac wedyn (1713) yn rheithor Llanfachraeth, Môn; priododd Jane Anwyl, disgynnydd o Anwyliaid y Parc yn Llanfrothen, a chawsant ddau fab. Graddiodd yr hynaf o'r ddau, THOMAS VINCENT (1717 - 1798), yn 1739 o Goleg Eglwys Crist, Rhydychen, penodwyd ef yn 1770 yn archddiacon Brycheiniog - yr oedd hefyd yn rheithor Yatton yng Ngwlad yr Haf. Am y mab iau, JAMES VINCENT (1718 - 1783), graddiodd
WADE, GEORGE WOOSUNG (1858 - 1941), clerigwr, athro, ac awdur gyhoeddwyd yn 1934. Yr oedd ganddo hefyd ddiddordeb yn naear Cymru a'r siroedd cyfagos, a chyhoeddwyd llyfrau o'i waith (ar y cyd) ar Dde Cymru, ar Sir Fynwy, ar Wlad yr Haf, ac ar Swydd Henffordd.
WALTER, HENRY (1611 - 1678), pregethwr Piwritanaidd, Annibynnwr haf 1678, canys prisiwyd ei eiddo a'i gelfi ar 8 Awst; profwyd ei ewyllys yn Llandaf ar 4 Chwefror 1678/9. Yr oedd tipyn o ddarpariaeth yn honno ar gyfer Anghydffurfwyr mwyaf anghenus Mynydd-islwyn.
WALTER, LUCY (1630? - 1658), gordderch y brenin Siarl II dan Syr Charles Gerard. Maentumiai William Walter fod ei golledion ynglŷn â'r castell yn cyrraedd y swm o £3,000 ac iddo orfod ffoi i Lundain. Nid oes amheuaeth na bu'r teulu yn byw yn Llundain am gyfnod hir pan oeddid yn ymgyndynnu (fel y nodwyd uchod). Ni wyddys sut y bu i'r tywysog Cymru ieuanc ddyfod i adnabod Lucy. Yn haf 1648 yr oedd hi gyda'r llys brenhinol (a oedd mewn encil) yn yr Hâg; bu
WALTERS, DAVID (EUROF; 1874 - 1942), gweinidog (A) a llenor Gymraeg y Tabernacl, Belmont Road, Lerpwl, lle yr ymfwriodd i fywyd crefyddol a diwylliannol Cymreig Glannau Merswy. Enillodd radd M.A. Prifysgol Lerpwl am draethawd ar Vavasor Powell yn 1933. Ymddiddorai mewn llyfryddiaeth ac yr oedd yn aelod o Gymdeithas Lyfryddol Cymru a chyfrannwr i'w chylchgrawn. Yr oedd hefyd yn aelod o Orsedd y Beirdd. Yr oedd yn un o sefydlwyr yr Ysgolion Haf Cymraeg o dan Undeb

Search results

217 - 228 of 244 for "Haf"