Dictionary of Welsh Biography

VALENTINE, LEWIS EDWARD (1893 - 1986), gweinidog y Bedyddwyr, awdur a chenedlaetholwr Sïon, Ponciau, ger Wrecsam. Gwrthododd y cais hwnnw, ond pan ddaeth galwad i gapel Penuel yn Rhosllannerchgrugog yn 1947 penderfynodd ei derbyn wedi cryn betruso. Newid mawr i'r teulu oedd symud o dref Llandudno i bentref glofaol y Rhos, ond yno y bu Valentine yn gwasanaethu hyd nes iddo ymddeol o'r weinidogaeth yn 1970. Ymroes yn fwy i lenydda yn y cyfnod hwn, gan ymgymryd â golygyddiaeth Seren
VAUGHAN family Corsygedol, -adeiladodd Griffith Vaughan Corsygedol yn 1592/3, ac adeiladodd ' Gapel Corsygedol ' yn rhan o eglwys Llanddwywe; bu farw 9 Tachwedd 1616 a chladdwyd ef yn eglwys Llanddwywe. Bu GRIFFITH VAUGHAN cynharach nag ef yn amddiffyn castell Harlech gyda Dafydd ab Ieuan ab Einion, ei gefnder, yn erbyn plaid teulu York; dywedir mai'r Griffith Vaughan hwn a adeiladodd ' Y Ty Gwyn yn Bermo ' er mwyn hwyluso cyfathrach
VAUGHAN family Brodorddyn, Bredwardine, chyfoeth yn rhyfeloedd Edward III. Yn y llyfrau achau, dywedir iddo briodi aeres Syr Walter Bredwardine ac ymgartrefu ym Mrodorddyn, a'i ddilyn gan ei fab, RHOSIER HEN, a briododd ferch Syr Walter Devereux, a'i ŵyr, RHOSIER FYCHAN, a briododd Wladus ferch Dafydd Gam, ac a syrthiodd gyda'i dad-yng-nghyfraith wrth gadw einioes Harri V ar faes Agincourt, 1415. Yn ôl dogfen a wnaethpwyd yng Nghwm Du, 26
VAUGHAN family Cleirwy, Clyro, Sefydlydd y gainc hon o'r Fychaniaid oedd ROGER VAUGHAN (I), trydydd mab Thomas ap Rhosier Fychan, Hergest - gweler teulu Vaughan, Hergest. Ei wraig oedd Jane ferch Dafydd ap Morgan ap Siôn ap Phylip. ROGER VAUGHAN (II) oedd eu hetifedd, a phriododd ef Margaret ferch Rhys ap Gwilym ap Llywelyn ap Meurug. Dichon mai ef oedd yr un y gwelir ei enw ar restr comisiynwyr y degymau eglwysig yn Ionawr
VAUGHAN family Hergest, Herast, . O'i farwnadau, gan Lewis Glyn Cothi, gellid casglu mai yn y brif ornest ar y 26ain y lladdwyd ef, ac yr oedd traddodiad yn y teulu yn amser y Dr. Siôn Dafydd Rhys mai ef, ac nid Syr Rhisiart Herbert, oedd gwron y frwydr honno. Cludwyd ei gorff adref i Geintun i'w gladdu, ac, er bod arno olion cryn adnewyddu, erys y beddrod alabastr a gododd ei weddw yn yr eglwys honno hyd heddiw. Dywedir ei fod yn
VAUGHAN family Tre'r Tŵr, Ystrad Yw Syr RHOSIER FYCHAN, trydydd mab RHOSIER FYCHAN, Brodorddyn - gweler teulu Vaughan, Brodorddyn - o Wladus ferch Dafydd Gam, oedd y cyntaf o'r Fychaniaid i fyw yma. Dywedir mai rhodd ydoedd iddo gan ei hanner-brawd William Herbert, iarll Penfro, i'r hwn y disgynasai'r castell a'r faenor drwy briodas ei dad, Syr William ap Thomas, â gweddw Syr James Berkeley, etifeddes Tre'r Tŵr. Helaethodd Rhosier
VAUGHAN, JOHN (d. 1824), arlunydd a ffidler
VAUGHAN, ROBERT (1592? - 1667), hynafiaethydd a pherchen llyfrgell enwog Hengwrt . Ganwyd Robert Powell Vaughan, neu Robert Vaughan fel y daethpwyd i'w adnabod, yn y Wengraig, tua 1592, a barnu oddi wrth gofnod ei fynediad i Goleg Oriel, Rhydychen, yn 20 oed yn 1612. Gadawodd y coleg heb gymryd gradd. Y mae hanes ei fywyd cynnar yn ddirgelwch, ond gellid dadlau oddi wrth ei gyfeillgarwch â Rhys a Sion Cain, a gydnabyddai ef fel ei athrawon mewn achyddiaeth, iddo dreulio cryn amser
WILIAM LLŶN (1534 neu 1535 - 1580) Lŷn, 'bardd Fel Simwnt Vychan, Wiliam Cynwal, a Siôn Tudur, bu'n ddisgybl i Ruffudd Hiraethog a cheir ei enw hefyd fel un o'r pedwar bardd a raddiwyd yn benceirddiaid yn eisteddfod Caerwys yn 1568. Gellir tybied mai ym Meirion a Maldwyn, sir Ddinbych, a Sir Gaernarfon, yr oedd ei noddwyr luosocaf, ond hebryngodd glod i foneddigion cyn belled oddi wrth ei gilydd â theuluoedd Caehywel yn Sir Amwythig
WILIAM PENLLYN (fl. c. 1550-1570), pencerdd telyn Cynhwysir ei enw ymhlith telynorion talaith Aberffraw yn rhestr Peniarth MS 147 (203), a graddiodd yn bencerdd (ac athro Peniarth MS 144 (267)) yn eisteddfod Caerwys, 1568. Yn llawysgrif plas Moelyrch (Peniarth MS 103 (66)) ceir nodyn yn ei law ef ei hun yn dweud iddo glera yno 'pan oedd y Nadolig ar ddydd Gwener' yng nghwmni Huw Dai, Robert ap Siôn Llwyd, Wiliam Penfro, Wiliam Goch Grythor
WILLIAMS family Aberpergwm, Glyn Nedd ail gychwyn disgleiriach i'r teulu. Yr oedd ef yn ymddiddori mewn llenyddiaeth; ceir ef yn 1802 yn gohebu â Southey; ond daliodd hefyd at Gymreictod nodedig y teulu hwn, a chafodd y bardd Dafydd Nicolas gartref ym mhlas Aberpergwm am amser maith ganddo. Ar yr ochr ddiwydiannol, Rees Williams a gymerth lofeydd Aberpergwm i'w ddwylo ef ei hunan, yn lle eu 'gosod' - yn 1810, ar ôl cryn ymgyfreithio â'r
WILLIAMS family Bron Eryri, Castell Deudraeth, mewn llenyddiaeth; y mae rhai llythyrau a ysgrifennodd at John Thomas ('Sion Wyn o Eifion') ac Ebenezer Thomas ('Eben Fardd') wedi eu cadw yn Cwrtmawr MS 404C. Bu'n glerc yr heddwch yn Sir Feirionnydd, 1842-59, yn un o ddirprwy-raglawiaid y sir honno a Sir Gaernarfon, yn siryf Meirionnydd, 1861-2, a Sir Gaernarfon, 1862-3. Methodd gael ei ddewis yn aelod seneddol (Rhyddfrydwr) dros sir Feirionnydd yn

Search results

685 - 696 of 745 for "Dic Siôn Dafydd"