Dictionary of Welsh Biography

JANNER, BARNETT (BARWN JANNER), (1892 - 1982), gwleidydd gwyro i'r chwith, ac ymunodd Janner â'r Blaid Lafur ym Medi 1936. Tra oedd yn mynychu Cynhadledd y Blaid Lafur yn Bournemouth ym mis Medi, bu Janner yn ddigon ffodus i gwrdd â chynrychiolwyr o etholaeth Gorllewin Caerlyr a oedd yn ystyried dewis ymgeisydd, ac a oedd yn llawn edmygedd o rinweddau Janner. Ar y 9 o Dachwedd 1936 dewisiwyd ef i sefyll yn etholaeth Gorllewin Caerlyr yn yr etholiad
JARMAN, ELDRA MARY (1917 - 2000), telynores ac awdur Ganwyd Eldra Jarman ar 4 Medi 1917 yn Aberystwyth, yn ferch i Ernest France Roberts a'i wraig Edith (g. Howard). Roedd ei dau riant yn ddisgynyddion Roma, ei thad yn ŵyr i John Roberts (Alaw Elwy) a'i mam yn ferch i Eldorai Wood, a oedd yn hanner-Gwyddel hanner-Roma o ran disgynyddiaeth. Yn gyson â thuedd gynyddol ymhlith y Roma i integreiddio â'r gymdeithas ehangach, roedd teulu Eldra wedi
JEFFREYS, JUSTINA (1787 - 1869), boneddiges Ganwyd Justina Jeffreys ar 10 Medi 1787 ac fe'i bedyddiwyd ym mhlwyf St Andrew's, Jamaica. Roedd ei mam, Susan Leslie (1766-1812), yn fenyw 'fylato' rydd, a'i thad, Charles McMurdo (1744-1826) o'r Alban, yn Gapten 3edd Gatrawd Troedfilwyr East Kent, 'the Buffs', ac Uwchgapten Brigâd yn Jamaica. Treuliodd ei blynyddoedd cynnar yn Jamaica gyda'i brawd iau Charles McMurdo Leslie (1790-1865). Roedd
JENKINS, Judge DAVID (1582 - 1663), barnwr y mae tabled goffa iddo. Priododd, 7 Medi 1614, Cecil, merch Syr Thomas Aubrey, Llantrithyd, Sir Forgannwg; bu iddynt bedwar mab ac un ferch, eithr diflannodd y llinell wrywol yn y 18fed ganrif. Gor-or-ŵyres iddo ydoedd y Cecil, aeres stadau Hensol, a briododd Charles Talbot, a oedd yn arglwydd ganghellor o 1731 hyd 1737 ac a ddaeth yn arglwydd Talbot (o Hensol). Graddiodd Jenkins yn Rhydychen yn
JENKINS, DAVID CYRIL (1885 - 1978), cerddor wella. Ond y peth a ddistrywiodd ei enw da gyda'r sefydliad cerddorol yng Nghymru oedd ei farn am gerddoriaeth Cymru a draddodwyd mewn darlith ym Manceinion ar 30 Medi 1921 ac a adroddwyd wedyn yn argraffiadau Lloegr a Chymru o'r Manchester Guardian (1 Hydref 1921). Roedd ei deimladau ar y pwnc yn amlwg mor gynnar â 1913 mewn erthygl yn y cylchgrawn Wales (3 Mawrth 1913: 163-4), ond roedd darlith 1921
JENKINS, DAVID ERWYD (1864 - 1937), hanesydd, a gweinidog gyda'r Methodistiaid Calfinaidd fath o chwilotwr swyddogol i'w gyfundeb, a dechreuodd ar y gwaith o gopïo a chyhoeddi llythyrau a dyddlyfrau Trefeca, mewn atodiadau i Cylchgrawn Cymdeithas Hanes y Methodistiaid Calfinaidd, ond aeth y cynllun o chwith, torrodd rhyfel 1914, ac aeth yntau (1915) yn athro yn ysgol ganolradd Dinbych; parhaodd felly hyd 1930. Bu farw 6 Medi 1937, yn Llwyn-yr-eos, Pont-Henri (pan ar ymweliad â'i ardal
JENKINS, DAVID LLOYD (1896 - 1966), llenor, prifardd, ac ysgolfeistr Ganwyd 20 Tachwedd 1896 yn y Foelallt, Llanddewibrefi, Ceredigion, yn fab i William a Betha (ganwyd Lloyd) Jenkins. Yr oedd y tad yn swyddog presenoldeb plant ysgol. Cafodd y mab ei addysg yn ysgol gynradd y pentre cyn mynd ym mis Medi 1909 i ysgol sir Tregaron. Oddi yno, aeth yn 1915 i Goleg Prifysgol Cymru, Aberystwyth, a graddio yn 1918 gydag anrhydedd dosbarth II mewn Cymraeg ac athroniaeth
JENKINS, EVAN (1799 - 1877), clerigwr Ganwyd 12 Ionawr 1799 yn y Waun Fawr ger Aberystwyth, yn fab i David ac Anne Jenkins. Mewn llythyr (11 Medi 1822) at esgob Llandaf, dywed ei fod y pryd hynny bron ar derfyn tair blynedd yn yr ' Usk Divinity School.' Cafodd urddau yn 1822 a 1823, a thrwyddedwyd ef yn gurad Trostre (sir Fynwy), ac yn 1823 yn gurad Monkswood hefyd. Yn 1827, rhoes ardalydd Bute iddo reithoraeth Dowlais. Ceir ef yn
JENKINS, EVAN (1794 - 1849), offeiriad ac ysgolfeistr ymgreinio i riant. Bu Evan Jenkins farw yn hanner cant a phedair oed ar 23 Medi 1849. Ni adawodd ewyllys; ni chafwyd hyd i ysgrif goffa. Dichon iddo farw o golera, a oedd yn rhemp ym Mhrydain a Gwlad Belg ar y pryd, ond efallai hefyd fod y diciáu arno. Fe'i claddwyd yn yr hen fynwent Brotestannaidd, ond yn 1887/8 symudwyd ei weddillion ef a'i wraig i'r fynwent newydd yn Evere.
JENKINS, HENRY HORATIO (1903 - 1985), fiolinydd ac arweinydd cerddorfa fywyd personol. Ond roedd aelodau cerddorfeydd yn adnabod dyn gwahanol iawn. Prin y byddai neb yn amau ei ddoniau cerddorol, ond ni roddai bwys ar greu ysbryd clòs rhwng ei gerddorion, ac roedd yn dueddol o gael pyliau o dymer ddrwg a hyd yn oed bwlian. Nid oedd y fath ymddygiad yn anghyffredin ymhlith arweinyddion cerddorfa ar y pryd, ond daeth Jenkins yn ddiarhebol amdano. Ym mis Medi 1931 priododd
JENKINS, JOSEPH (1743 - 1819), gweinidog gyda'r Bedyddwyr pregethu. Yn 1769 aeth i gadw ysgol yn Wrecsam, a bugeilio diadell o Annibynwyr yn Crook's Lane, Caerlleon Fawr (yr oedd wedi dechrau pregethu yn Sgotland); ar adeg ffrwydrad mawr yn y ddinas y traddododd y bregeth a gyfieithwyd yn Gymraeg (1772) gan Benjamin Evans a oedd ar y pryd yn Llanuwchllyn. Yn 1773 (8 Medi) urddwyd ef ar hen eglwys ei dad - nid oedd ynddi ond 27 o aelodau, a disgynnodd y rhif i
JENKINS, Syr LEOLINE (1625 - 1685), gwr o'r gyfraith sifil, llysgennad, noddwr Coleg Iesu Rhydychen ofynnodd un o wyr y llys iddo, heb wybod o ba wlad yr oedd, am enghraifft o'i iaith gysefin, yr ateb a gafodd (yn Gymraeg) ydoedd: ' Nid wrth ei big y mae adnabod cyffylog.' Bu Jenkins farw 1 Medi 1685, a chladdwyd ef yng nghapel Coleg Iesu. Gellir ei ystyried mewn gwirionedd yn ail sylfaenydd y coleg hwnnw. Efe a'i cododd ar ei draed ar ôl yr Adferiad, ac adeiladwyd y llyfrgell bresennol ganddo ef ar ei

Search results

337 - 348 of 894 for "Medi"