Dictionary of Welsh Biography

EDWARDS, WILLIAM (Gwilym Callestr, Wil Ysgeifiog; 1790 - 1855), bardd Ganwyd mewn bwthyn o'r enw Plas Iolyn, Caerwys. Saer melinau oedd with ei grefft, ond yr oedd yn ddyn diarhebol wlyb - fe gofir y disgrifiad doniol ohono gan 'Talhaiarn' (Gwaith, ii, 200-2). Bu mewn gwallgofdy fwy nag unwaith, ac yng ngwallgofdy Dinbych y bu farw. Ond yr oedd yn fardd digon sylweddol, ac yn enwedig yn englynwr da. Enillodd yn eisteddfod Biwmares, 1832, ar yr awdl (Seren Gomer
JAMES, JOHN (Ioan Meirion; 1815 - 1851), llenor 4, Tysoe Street, Wilmington Square. Byddai'n llenora yn y ddwy iaith, ac yn ôl ' Talhaiarn ' yr oedd yn aelod blaenllaw o Gymdeithas y Cymreigyddion. Ar awr anffodus i'w glod, penodwyd ef yn un o ddeuddeg cynorthwywr y comisiwn ar addysg yng Nghymru, 1846 - yn ôl pob tebyg oherwydd ei gefndir Anghydffurfiol; ond tegwch ag ef yw barnu bod ei Ymneilltuaeth erbyn hynny'n fwy o enw nag o sylwedd
JONES, DAVID (Dafydd Brydydd Hir, Dafydd Siôn Pirs; 1732 - 1782?), bardd, teiliwr, ac ysgolfeistr Bedyddiwyd 29 Hydref 1732, mab John Pierce a'i wraig Anne, tafarnwraig yr 'Harp' yn Llanfair Talhaearn. Dyfynnir ei ddisgrifiad byw ohono'i hunan gan ' Talhaiarn' - dyn tal, main, barfog, sychedig. Cwmnïai â 'Ieuan Fardd' pan oedd hwnnw'n gurad Llanfair, ac â'i gydblwyfolion Robert Thomas a John Powel - canodd farwnad i Powel (gweler Additional Letters of the Morrises of Anglesey (1735-86), t
JONES, JOHN (Talhaiarn; 1810 - 1869), pensaer a bardd am y diweddar Dywysog Cydweddog 'Albert Dda' … 1863; Gwaith Talhaiarn, y gyfrol gyntaf gan H. Williams, 1855, yr ail gan T. Piper, 1862, a'r drydedd gan W. J. Roberts, Llanrwst, 1869. Lluniodd eiriau Cymraeg ar Llywelyn, a dramatic cantata, 1864, ac ar The Bride of Neath Valley, 1867. Gwelir ei eiriau ar geinciau yn Welsh Melodies John Thomas ('Pencerdd Gwalia'), a lluniodd eiriau hefyd ar alawon i
JONES, ROBERT (Trebor Aled; 1866 - 1917), bardd a gweinidog gyda'r Bedyddwyr 1905. Cyhoeddodd Fy Lloffyn Cyntaf, sef Casgliad o Gynyrchion Prydyddol, 1894, Cofiant y Diweddar Thomas Jones, Llansannan, 1901, Awdl Geraint ac Enid (Testyn y Gadair Eisteddfod … Genedlaethol Rhyl, 1904, 1905), Pleser a Phoen, sef Cyfrol o Farddoniaeth yn y Llon a'r Lleddf, 1908, Talhaiarn, 1916. Bu farw 7 Ionawr 1917.
PARRY family Madryn, Llŷn farwnig. Nid oedd yn wleidyddwr mawr nac yn ymadroddwr huawdl, ond yr oedd ganddo stôr o synnwyr cyffredin a ffraethineb, fel y praw toreth fawr ei ddywediadau ar lafar gwlad. Yr oedd yn fwy amrywiol ei ddiddordebau na'r sgwïer cyffredin; yr oedd enw barddol ganddo, ac yr oedd yn gyfaill mawr i'r bardd 'Talhaiarn'; bu'n paratoi'r ffordd i sefydlu'r Wladfa Gymreig ym Mhatagonia; ac yr oedd ganddo feddwl
PRICE, THOMAS GWALLTER (Cuhelyn; 1829 - 1869), newyddiadurwr a bardd Ganwyd 23 Rhagfyr 1829 yn sir Forgannwg. Wedi iddo ymfudo i U.D.A. bu am gyfnod yn Minersville, Pa. Bu hefyd yng Nghalifornia adeg ' chwilen yr aur '; yno bu'n dysgu elfennau barddoniaeth i Taliesin Evans ('Tal o Eifion') ac yn anfon rhai o gynhyrchion ei ddisgybl i John Jones ('Talhaiarn') yng Nghymru. Daeth yn ôl i Gymru yn 1855 eithr dychwelodd i'r America ac yn ystod 1856 bu ef a L. W. Lewis
TALHAIARN - see JONES, JOHN
WILLIAMS, HUGH (Cadfan; 1807? - 1870), argraffydd a newyddiadurwr Shone, ond parhaodd fel golygydd hyd nes y symudwyd y papur i Lundain fis Hydref 1850. Ceir ' Cadfan ' yn nesaf yn Llundain yn dal swydd darllenydd yng ngwasanaeth y cyhoeddwr John Cassell. Yr oedd yn gyfeillgar â John Jones ('Talhaiarn') a William Jones ('Gwrgant'). a bu'n ysgrifennydd 'Cronfa Blwydd-dâl Talhaiarn' yn ystod 1863-5. Ceir papurau yn ymwneud â'r gronfa yn ogystal â llythyr yn llaw
WILLIAMS, PETER (Pedr Hir; 1847 - 1922), llenor, eisteddfodwr, a gweinidog gyda'r Bedyddwyr Ganwyd 1 Mai 1847 yn y Byrdir, plwyf Llanynys, Dyffryn Clwyd. Yr oedd ei dad, Thomas Williams (Byrdir), yn gefnder i Syr Charles James Watkin Williams. Bu'n ddisgybl ysgol i J. D. Jones y cerddor; yn 1868 wele ef yn eisteddfod Rhuthyn yn mwynhau cwmni pobl gymysgryw fel ' Nefydd,' ' Talhaiarn,' a ' Llew Llwyfo.' Bu'n treio ei law ar amryw orchwylion cyn dod yn un o blismyn sir Ddinbych yn 1870
WYNNE, WILLIAM (1671? - 1704), hanesydd Un o deulu Wynniaid Garthewin (J. E. Griffith, Pedigrees, 167), cainc iau o Wynniaid Melai (op. cit., 376). Priododd Robert Wynne (bu farw 1682), ail fab i John Wynne o Felai, â Margaret Price, aeres Garthewin, Llanfair Talhaiarn; a phriododd eu mab, Robert Wynne (1636 - 1680), rheithor Llanddeiniolen a Llaniestyn a chanon ym Mangor, â Catherine Madryn, aeres Llannerch Fawr, Llannor. Mab hynaf y

Search results

1 - 11 of 11 for "Talhaiarn"